Navigasyon

Birincil sekmeler

Bu sayfaya yukarıdaki "Düzenle" butonunu kullanarak katkıda bulunabilirsiniz.

Navigasyon bir gemiyi bir mevkiden diğer bir mevkiye, en kısa zamanda ve emniyetle götürmek için bilinmesi gereken metod ve kaidelerden bahseden bir ilimdir.

Diğer bir deyimle; geminin bir mevkiden diğer bir mevkiye yönetiliş ilmidir diyebiliriz. Aynı zamanda, seyir problemlerinin çözüm ve metodları, seyir aletleri ve cihazları, deniz almanağı, cetveller ve diğer deniz neşriyatlarının kullanılmalarını, gök cisimlerinin tanınmaları gibi seyir esnasında ihitiyacımız olan tüm işareleri de bize öğretir.

‘’Navigation’’ kelimesinin esası latince ‘’Navis (Gemi)’’ ve ‘’agere (hareket)’’ kelimelerinin birleşmesinden meydana gelen ‘’Navigate’’ veya ‘’Navigere’’ kelimeleridir. Eski Türkçede ‘’Seyri Sefain’’ veya Fransızca okunuş şekliyle günümüz Türkçesinde de kullanılan ‘’Navigasyon’’ yani ‘’Gemi Seyri’’ olarak dilimizde yer bulmuştur.

Navigasyonda iki ana faktör ‘’seyir’’ ve ‘’selamet’’ vardır. Takiben üçüncü bir faktör olarak, geminin hızı ve katedilecek mesafeyle ilgili olarak meydana gelen ‘’zaman’’ gelir.

Selameti etkileyen olaylar çatışma (collision), oturma (stranding), batma (sinking), ve fırtına (storm) gibi etkenlerdir.

Navigasyon 4 ana bölüme ayrılır. Bunlar;

  • Kara Navigasyonu (Land Navigation)
  • Deniz Navigasyonu (Marine Navigation)
  • Hava Navigasyonu (Air Navigation)
  • Uzay Navigasyonu (Space Navigation)

Bizim yaptığımız navigasyon ‘’denizin üzerinde’’ gerçekleşmekte olup Deniz Navigasyonu bölümüne tabidir. Deniz Navigasyonunu da incelediğimizde 2 bölüme ayrıldığını görürüz.

Bunlar;

A-   Deniz Üstü Navigasyonu (Surface Navigation),
B-   Deniz Altı Navigasyonu (Submarine / Under Water Navigation)

Deniz Altı Navigasyonu bizim konumuz dışında olup, bu bölümümüzde direk olarak Deniz Üstü Navigasyonuna ana hatlarıyla şöyle bir bakacağız.

Deniz Üstü Navigasyonu (Surface Navigation);

  1. Düzlem Navigasyon (Plane veya Terrestrial Navigation)
    1. Kılavuz Seyri (Pilotting Sailing)
      1. Sahil Seyri (Coastal Navigation)
      2. Dar Boğaz Seyri (Navigation in Narrow Channels)
      3. Kanal Seyri (Navigation in Cannels)
      4. Mercan / Resif Seyri (Navigation in Coral Region)
    2. Parakete Seyri (Dead Reckoning Sailing)
    3. Akıntı Seyri (Current Sailing)
  2. Astronomik (Göksel) Navigasyon (Celestial / Astronomic Navigation)
  3. Elektronik Navigasyon (Electronic Navigation)
    1. Elektronik Seyir (Electronic Sailing)
    2. Radyo Seyri (Radio Sailing)
    3. Sonic Seyir (Sonic Sailing)
  4. Flika Seyri (Live Boat Navigation)
  5. Kutpi Seyir (Polar Navigation)

Düzlem Navigasyonu

Denizden kara üzerindeki maddeleri veya seyir alamet ve yardımcılarını tanıyıp, onları kılavuz gibi kullanarak istikamet tayin etmek ve iskandillerden yararlanarak bulunulan mevkiyi kestirmek, deniz navigasyonunun ilk şekli olan ‘’Kılavuz Seyri’’dir. Bir başka deyişle Kılavuz Seyri, kara maddeleri ve denizin derinliğinden yararlanarak yapılan seyirdir.

Kara maddelerinden uzaklaştıkça seyredilen yön ve mesafe ile birlikte nereye varılacağının hesabını yapmaya ve daha önceden varılacak mevkiyi tahmin etmeye ‘’Parakete Seyri’’ denir. Bu seyir şeklinde esas, pusla ve paraketeden yararlanarak seyir yapmaktır. Diğer bir deyimle bilinen bir mevkiden hareket eden geminin rota ve gidilen mesafeden takribi hesapla mevkimizi bulmaya ‘’Dead Reckoning’’ (Tahmini Hesap) ve bulduğumuz mevkiye de ‘’Dead Reckoning Position’’ (Tahmini Mevki) ve yapılan seyre de ‘’Parakete Seyri’’ (Dead Reckoning Sailing) denir. Bu yöntemle bulunan gemimizin mevkisine de ‘’Tahmini Mevki’’ (Estimated Position) denmiş olur. Deniz akıntılarını hesaba katarak yapılan seyre ‘’Akıntı Seyri’’ (Current Sailing) denir.

Astronomik Navigasyon

Gök cisimlerinin (Güneş, Ay, Gezegen ve Yıldızlar) bilinen hareketlerinden yararlanarak yapılan seyre ise ‘’Astronomik Seyir’’ (Celestial Navigation) denir.

Elektronik Navigasyon

Gemide mevcut bir takım elektronik cihazlarla kara maddelerini daha önceden görmek veya onların mevcudiyetlerinden haberdar olarak yapılan seyre de ‘’Elektronik Seyir’’ (Electronic Navigation) denir. Diğer bir deyimle, elektronik cihazlardan yaralanarak yapılan seyirdir. Günümüzde en fazla kullanılan bir yöntem olup, tamamen bu yönteme bağlı kalındığında ise insan duyu ve becerilerinin zamanla körelmesine sebep olabilecek bir yöntemdir. Tamamen cihazlarla gerçekleştirilmekte olup insan katkısı en az olanıdır.

Radyo cihazlarından istifade edilerek yapılan seyre ‘’Radyo Seyri’’ (Radio Navigation) denir. Günümüzde artık pek tercih edilmeyen bir yöntem olup Elektronik seyre geçiş başlangıcıdır diyebiliriz. Halen Radio sinyalleri Atlantik, Pasifik gibi okyanuslarda yayınlanmakta olup, ticari gemilerin acil durumlarda navigasyon amaçlı ya da hassas zaman ölçerlerinin ayarlarının kontrolünde kullanılabilmektedirler.

Deniz altı ses dalgalarından yapılan seyre ‘’Sonik Seyir’’ (Sonic Navigation) denir. Günümüzde halen kullanılmakta olan bir seyir çeşidi olup özellikle kıyı seyrinde iskandil yöntemiyle de kullanılmaktadır.

Diğer Seyirler

Can Filikası (Life Boat) ile yapılan seyre ‘’Flika Seyri’’ (Life Boat Navigation) denir. Acil durumlarda gemi yada teknemizi terk etmek durumunda kalıp da can sallarına yada filikalara geçildiğinde uyguladığımız seyir yöntemidir.

Kutup mıknatıslarındaki seyre de ‘’Kutpi Seyir’’ (Polar Navigation) denir.


Bu sayfaya katkıda bulunanlar

cpt.zeybek

Yeni yorum ekle